Woonkostentoeslag: heb jij daar recht op?

Wat is woonkostentoeslag?

De woonkostentoeslag wordt door de gemeente waar je woont uitgekeerd. Het valt onder bijzondere bijstand. Is je inkomen gedaald doordat je ziek bent geworden en niet meer kunt werken? Of ben je gescheiden en zit je nu met een hoge hypotheek die je niet alleen kunt opbrengen? Misschien heb je hoge huurkosten die je tijdelijk niet kunt opbrengen en je hebt geen recht op huurtoeslag van de Belastingdienst? Ben je pas verhuisd en moet je tijdelijke dubbele huur betalen? Is je inkomen door een (corona) crisis gedaald?

De woontoeslag vult tijdelijk je inkomen aan om financiƫle problemen zoals betalingsachterstanden van je hypotheek of huur te voorkomen. De bedoeling is ter overbrugging totdat je bijvoorbeeld een goedkopere eigen woning of huurwoning heb gevonden met lagere woonlasten. Check ook of je recht hebt op de extra vergoeding Tegemoetkoming Arbeidsongeschikten.

wat is woonkostentoeslag
wat is woonkostentoeslag

Hoe kom ik in aanmerking voor woonkostentoeslag?

Je kunt in aanmerking komen voor de woonkostentoeslag wanneer je een bijstandsuitkering, UWV uitkering, pensioen of in loondienst bent. De gemeente kijkt naar je inkomen waarbij mensen met een hoger inkomen minder bijzondere bijstand krijgen. Inkomsten en vermogen van de andere familie-leden in het gezin worden ook mee gewogen ter beoordeling.

Voorwaarden

De gemeente hanteert verschillende voorwaarden om in aanmerking te komen voor de woonkostentoeslag:

  • Je inkomen is opeens gedaald vanwege bijvoorbeeld een ziekte, ontslag of scheiding.
  • De woonlasten van hypotheek of huur kun je niet meer betalen met je huidige inkomsten.
  • Je hebt geen recht op huurtoeslag die je via de Belastingdienst krijgt omdat je een eigen woning hebt of je huurt boven de huursubsidiegrens.
  • Je gaat binnen 1 jaar zoeken naar een goedkopere koop -of huurwoning. Deze periode kan tot maximaal met 1 jaar verlengd worden. Dit is afhankelijk van je persoonlijke situatie. Of dat er na je 65e levensjaar geen verhuisverplichting is. Vraag bij je gemeente naar deze voorwaarden.
  • De woonkostentoeslag mag je alleen maar gebruiken voor de kosten van de hypotheek of huur. Alle andere vaste lasten zoals gas, water en licht mag je normaliter niet van deze toeslag betalen.
  • Je bent 18 jaar of ouder, je hebt de Nederlandse nationaliteit of bent daaraan gelijkgesteld, je staat ingeschreven in de Basisregistratie Personen (BRP) en je vraagt de toeslag aan voor het adres waar je op bent ingeschreven.
  • Je zit op het moment van aanvraag niet in de gevangenis of TBS kliniek: je hebt dan geen recht op Bijzondere Bijstand en dus de toeslag.

Woonkostentoeslag aanvragen: hoe doe je dat?

Je vraagt de toeslag aan bij de gemeente waar je woont via het loket Bijzondere Bijstand. Je moet dan verschillende documenten opsturen. Welke formulieren je precies moet opsturen is per gemeente verschillend. Voorbeelden van documenten die een gemeente nodig zou kunnen hebben:

  • kopie van het identiteitsbewijs of paspoort van jezelf en eventuele partner
  • salarisstrook om je inkomen aan te tonen
  • overzicht van eventuele schulden
  • vermogensoverzicht
  • echtscheidingsgegevens wanneer je gescheiden bent
  • bij een eigen woning de bewijsstukken van je kosten en vaste lasten en bijvoorbeeld een recent taxatierapport.

Normaal gesproken doet de gemeente er maximaal 8 weken over om een beslissing over je aanvraag te nemen. In sommige gevallen kan de gemeente die termijn verlengen. Je kunt binnen 6 weken bezwaar maken tegen de beslissing van de gemeente mocht je aanvraag zijn afgewezen.

woonkostentoeslag aanvragen: hoe doe je dat
woonkostentoeslag aanvragen hoe doe je dat

Hoogte van de woonkostentoeslag

Dit is afhankelijk van de hoogte van je inkomen of vermogen en de hoogte van de huur of hypotheek. De gemeente houdt rekening met je persoonlijke situatie en er wordt een moeilijke berekening op los gelaten om de hoogte van de woonkostentoeslag te berekenen. Je zou bij een huurwoning zelf een grove inschatting kunnen doen door je woonkosten bij elkaar op te tellen en eventuele subsidies en premies daar vanaf te trekken. Je ziet dan wat je netto woonkosten zijn. Ten slotte kijk je of de netto woonkosten boven de huursubsidiegrens liggen. Dit is alleen ter indicatie maar zoals gezegd wordt door de gemeente een definitieve berekening gemaakt.

Wat te doen bij een huurwoning

Huur je een woning die boven de huursubsidiegrens valt dan kun je een tijdelijke bijdrage krijgen in de huurkosten. Ga naar de website van de Belastingdienst om te kijken waar de huursubsidiegrens ligt.

Wat te doen bij een eigen woning

Het gaat hier om een tegemoetkoming van de kosten in:

  • opstalverzekering
  • onroerendezaakbelasting
  • erfpachtcanon
  • onderhoudskosten
  • rioolrecht waterschapsbelasting
  • hypotheekrente (niet de aflossing, wel de rente!) minus de hypotheekrenteaftrek.

Woonkostentoeslag en eigen vermogen

Heb je eigen vermogen opgebouwd? Dan moet je eerst je eigen vermogen ‘opsnoepen’ totdat je de vermogensgrens hebt bereikt.

Woonkostentoeslag en huurtoeslag

Huur je een woning en zit je onder de huursubsidiegrens doordat je inkomen nu is gedaald? Dan bestaat er eerst mogelijk recht op huurtoeslag die je aanvraagt bij de Belastingdienst. Heb je geen recht op de huurtoeslag kijk dan of je recht hebt op de woonkostentoeslag.

Hoe lang heb ik recht op een woonkostentoeslag?

Dit is afhankelijk van de regels per gemeente dus in welke gemeente je woont. Het is een tijdelijke toeslag. De perioden dat je de toeslag krijgt lopen per gemeente sterk uiteen en ook per persoonlijke situatie. In de ene gemeente heb je bijvoorbeeld 6 maanden recht op de toeslag terwijl je in een andere gemeente recht hebt op 1 jaar of zelfs langer. Jouw persoonlijke situatie speelt hierbij ook een rol.

Hoe kijkt de Belastingdienst naar de toeslag?

Gelukkig ziet de Belastingdienst de toeslag niet als extra inkomsten omdat het om een tijdelijke (nood) aanvulling gaat. Dit heeft 2 voordelen namelijk:

  • het heeft geen invloed op de toeslagen die je misschien nu ontvangt zoals bijvoorbeeld een toeslag zorgverzekering.
  • je hoeft geen belasting te betalen over de toeslag.